Tirana — Albanese media berichtten dat op zaterdag 20 juni maar liefst 250.000 Albanezen de straat op gingen. Zij uitten hun ongenoegen tegen de regering van Edi Rama om leden van de Trump-familie op beschermd natuurgebied een luxe-resort te laten bouwen. Het waren de grootste protesten sinds het begin van de “flamengo revolutie” drie weken geleden.
De eerste demonstraties vonden plaats onder de noemer “Albania is not for sale”, verwijzend naar het opkopen door Infinity Invest van eilanden (Vjosë-Nartë delta en Sazan-eiland) voor de Albanese kust, waar onder meer flamingo’s en andere beschermde vogelsoorten leven. Infinity Invest wordt gezamenlijk beheerd door Qatarese investeerders en Jared Kushner en Ivanka Trump, de schoonzoon en dochter van president Donald Trump.
Premier Rama houdt vol dat het om een privé-investering op privé-grond gaat waar hij niets mee te maken zou hebben. Volgens hem kan Albanië zich het niet veroorloven om een investering van vier miljard euros aan zich voorbij te laten gaan.
De Europese Commissie in Brussel denkt daar anders over. Zij waarschuwde Albanië onlangs dat de bouw van het luxe kust-resort in ecologisch beschermde gebieden de toetreding van het land tot de EU in gevaar kan brengen. Afgelopen week riep het Europese Parlement op tot een onmiddellijk moratorium op nieuwe vergunningen en bouwactiviteiten in de beschermde gebieden van het land.
‘Dit zijn de grootste protesten in 35 jaar, die toen leidden tot de val van het communistische regime’, zegt politicoloog Ilir Kalemaj (New York University Tirana). ‘De meeste demonstranten zijn jong en hebben het helemaal gehad met de autocratische politici die het land de laatste decennia hebben bestuurd.’
Donderdag werd bekend dat het Albanese Speciale structuur tegen corruptie en georganiseerde misdaad (SPAK) van het Openbaar Ministerie twintig arrestatiebevelen heeft uitgevaardigd en meer dan 100 miljoen euro aan bezittingen in beslag genomen. Het onderzoek richt zich op vermeende drugsgeldstromen naar grote bouwprojecten in Albanië, waaronder een resort dat wordt gepromoot door familieleden van Donald Trump.
Inmiddels eisen demonstranten niet langer enkel dat de bouw van het luxe-resort wordt geannuleerd. De roep om een einde aan corruptie en de dominantie van de Socialistische Partij van Edi Rama en de Democratische Partij van Sali Berisha, en de verbetering van gezondheidszorg en onderwijs wordt steeds luider. Spandoeken met “Rami, naar de gevangenis; Berisha naar de gevangenis” worden talrijker.
‘We willen gewoon dat onze premier [Edi Rama] aftreedt’, vertelt studentenleider Ardith Minaroli op de Martelaren van de Natie boulevard in Tirana. Minaroli is vierdejaars student rechten aan de Universiteit van Albanië en is al vanaf de eerste dag bij de protesten betrokken, toen die nog uitsluitend gericht waren op de flamingo’s in Vjosë-Nartë delta. ‘Het is nu al dertien jaar geleden. Rama heeft ons zoveel goede dingen beloofd, maar het enige wat hij heeft gedaan is Albanezen ertoe aanzetten dit land te verlaten en het moeilijker maken voor iedereen die daar iets tegen wil zeggen, zoals ik.’
Gisteravond, zaterdag 20 juni, presenteerden demonstranten een lijst van acht eisen. Onder die eisen: het aftreden/achter de tralies zetten van Edi Rama en Sali Berisha, een nieuwe regering geleid door technocraten, intrekking van wet 21/24 betreffende beschermende gebieden, een nationaal proportioneel kiessysteem met open lijsten, en het beperken van het premierschap tot twee mandaten.
